تعاريف و اصطلاحات عفونت زدايي
قبل از ورود به بحث عفونت زدايي فيزيكي و شيميايي لازم است به ذكر برخي از اصطلاحات رايج در اين زمينه بپردازيم تا ضمن درك مفاهيم و به كارگيري روشها از اصطلاحات، برداشتهاي ناهمگون نداشته باشيم.
پاك كردن (Cleaning) يعني زدودن "دبريها" يا مواد قابل رويت با آب.
سترون سازي : (Sterilization) يعني استفاده از روشهاي فيزيكي يا شيميايي به منظور از بين بــردن و تخريب كليه اشكال ارگانيسمي از جمله اسپورها.
گندزدايي (Disinfection) يعني استفاده از روشهاي فيزيكي يا شيميايي به منظور كم كردن بار ميكروبي.
آلودگي زدايي (Disinfestation) يعني از بين بردن انگلهاي خارجي كه ناقل بيماريند مثل گال و شپش
Biodeterioration يعني تخريب فعاليتهاي بيولوژيك .
Decontamination يعني عفونت زدايي ابزار آلوده به طوري كه براي استفاده بي خطر و مناسب باشند.
Fumigation يعني استفاده از دودها و بخارات مواد عفونتزدا .
Pasteurization يعني استفاده از حرارت 60 درجه سانتي گراد تا نيم ساعت .
كلريناسيون (Chlorination) و ازونيزاسيون (Ozonization) يعني استفاده از كلر يـا ازون براي سالم سازي آب .
ماده گندزدا (Disinfectant) ماده اي است كه براي كم كردن بار ميكروبي از روي سطوح بيجان و اجسام بكار برده ميشود.
آنتي سپتيك (Antiseptic) ماده اي است كه بازدارنده فعاليت ارگانيسمها از روي بافتهاي زنده است.
آنتي بيوتيك (Antibiotic) ماده آلي شيميايي است كه توسط ارگانيسمها توليد ميشود و باعث بازدارندگي يا كشتن ارگانيسمهاي ديگر در انسان، حيوانات و گياهان ميشود.
دترجنت (Detergent) ماده اي است كه با استفاده از كشش سطحي آلودگي را ميبرد.
سنيتايزر (Sanitizer) ماده بهداشتي است كه با مواد ضدميكروبي همراه است.
مواد ژرميسيد (Germicide) ، بايوسيد (Biocide) باكتريسيد (Bactericide) ، ويريسيد (Viricide) ، فونژيسيد (Fungicide) ، اسپوريسيد (Sporicide) و اويسيد (Ovicide) نيز كشنده ارگانيسم، اعم از باكتريها، ويروسها، قارچها، اسپورها و تخم انگليها هستند.
اصطلاح دئودورانت (Deodorant) نيز براي مواد خنثي كننده بوهاي بد و Bleach براي مواد رنگ بر بكار برده ميشوند.